معده شامل فوندوس ( بالاترین قسمت ) ، بادی ( بزرگترین قسمت ) و آنتروم ( قسمت انتهایی ) و پیلور می باشد.معده عضوی تو خالی و عضلانی می باشد که شبیه به لوبیا می باشد.

دئودنوم نیز شامل چهار قسمت است : اولین قسمت آن در مقایسه با سه قسمت دیگر نسبتا آزاد می باشد ، قسمت دوم دئودنوم نزولی می باشد و با پانکراس در ارتباط است و مجرای صفراوی به آن می پیوندد و قسمت سوم دئودنوم افقی وقسمت چهارم نیز نزولی می باشد که اتصال دئودنو ژژنوم را بوجود می آورد.

نکته 1 : برای بررسی معده با مواد حاجب در کودکان زیر یک سال 3 ساعت گرسنگی به عنوان آمادگی کافی می باشد و بیشتر از این زمان توصیه نمی شود ، بدلیل ریسک دهیدراته شدن نوزاد. در کودکان بزرگتر مدت یک شب گرسنگی کافی می باشد.

نکته 2 : قبل از انجام آزمون باید معده کاملا خالی از مواد غذایی باشد ، آدامس و  سیگار نباید استفاده شود زیرا نیکوتین ترشح معده و بزاق را افزایش می دهد و باعث تجمع مایع در معده شده و عامل کنتراست را رقیق می کند و باریم به خوبی در چین های مخاطی معده جای نمی گیرد.

پس از خوردن باریم ، ماده حاجب معمولا به سرعت به دئودنوم می رسد مگر در مواردی که تنش عصبی وجود داشته باشد که  عبور ماده حاجب  را به تاخیر می اندازد.

در موارد شک به lesion و ضایعات کوچک در موکوس از روش کنتراست مضاعف استفاده می شود ، مقداری نوشابه و سپس یک لیوان باریم به بیمار داده می شود و بیمار بر روی تخت از این پهلو به آن پهلو شده تا عامل کنتراست تمام مخاط معده را بپوشاند و مهم است که به بیمار گفته شود نباید آروغ بزند و سپس گرافی ها انجام گیرد.

در گرافی های به عمل آمده با استفاده  از عامل کنتراست در حالت طبیعی و نرمال :

انحناء کوچک معده باید کاملا صاف و بدون نقص پرشدگی و بیرون زدگی باشد ، انحنای بزرگ بدلیل وجود چین های مخاطی تقریبا همیشه دارای برجستگی های متعدد و نامنظم است ، چین های معده نباید محو شود ، هیچگونه تجمع مدوری نباید دیده شود ، بولب دئودنوم تقریبا مثلثی شکل است و بعد از کانال پیلور دیده می شود ( زخم های مزمن پپتیک می تواند این قسمت را دستخوش تغییر قرار دهد ).

بیماری ها و اختلالات معده و دئودنوم :

1. Gastric ulcers : قسمتی از موکوس معده از بین رفته و مجرای گوارشی با اسید معده آغشته شده و زخم اتفاق می افتد.

علائم رادیو گرافیک :

بیرون زدگی در نمای لترال ، تجمع باریم کروی در نمای روبرو ، اگر زخم خوش خیم باشد لبه زخم منظم است و زخم ها معمولا روی لبه انحنای کوچک معده قرار دارندکه معمولا 6 هفته طول می کشد تا درمان شود.

اگر زخم بد خیم باشد لبه زخم نامنظم است ، چین های مخاطی به گودی زخم نمی رسند ، زخم در آنتروم و انحنای بزرگ دیده می شود.

 

 

2. Deudenal ulcer : ازبین رفتن موکوس در ناحیه دوازدهه می باشد.و محل شایع زخم دیواره قدامی بولب است ، زخم ها معمولا خوش خیم هستند و نوع بدخیم دورتر از بولب است.

علاوم رادیوگرافیک : به مانند زخم معده می باشد با این تفاوت که برآمدگی زخم نسبت به زخم معده کوچک تر است.

 

 

3. Gastric carcinoma  : رشد تومور بدخیم در داخل معده که منجر به باریک شدن معده می گردد.

علائم رادیوگرافیک : عدم مشاهده چین های مخاطی معده و تغییر در ظاهر آنها ، نقص پرشدگی نامنظم در معده ، گاه علامت شانه آویزان در دو طرف توده دیده می شود .

 

 

4. Benighn Gastric Tumor :  رشد تومور خوش خیم در معده است.

علاوم رادیوگرافیک : نقص پرشدگی با حاشیه صاف و گاهی مشاهده زخم بر روی لیومیوم .